Dźwiękowa suita w trzech aktachna podstawie dzieł Ryszarda Wagnera „Tannhäuser i wartburski turniej śpiewaczy”, „Siegfried Idyll” oraz „Cwałowanie Walkirii”
Kolaboracja między
LAIBACH i
Symfoniczną orkiestrą RTV Słowenia, skomponowaną i dyrygowaną przez
Izidora Leitingera.
18. kwiecień 2009 || Gallus Hall,
Cankarjev Dom – Lublana, Słowenia
VolksWagner jest tytułem muzycznego projektu, który, z propozycji KD Group, został zrealizowany w kolaboracji między
LAIBACH i
Symfoniczną Orkiestrą RTV Słowenia.
LAIBACH również współpracuje z kompozytorem i dyrygentem Izidorem Leitingerem przy tym projekcie, i zostało zdecydowane, iż skomponują oni dzieło, które w specyficzny sposób zinterpretuje niektóre z lepiej znanych muzycznych motywów Wagnera i połączy je w zunifikowaną symfoniczno-elektroniczną suitę.
Z formalnego punktu widzenia, kolaborujący artyści zdecydowali się szukać Wagnera w szczątkach modernizmu, który początkowo poprzez Mahlera, Brucknera i Debussy’ego, a następnie poprzez Shoenberga, Berga i Weberna rozwinął się w jądro jazzowej muzyki dźwiękowych eksperymentatorów takich jak Miles Davis czy Sun Ra, i poprawić ją ambientowym elektronicznym spektrum, które rozwijało się przez 3 ostatnie dekady. Ponadto, suita odniesie się do historii XX. wieku – modernizmu skrzyżowanego z pop sztuką. Koncert będzie zawierał również projekcje filmowe.
Czuję przeogromną chęć by realizować muzyczny terroryzm. (Ryszard Wagner)Ktokolwiek chce zrozumieć narodowo-socjalistyczne Niemcy musi wpierw poznać Wagnera. (Adolf Hitler)Prawdopodobnie nigdy nie było dyrygenta, który miałby większy wpływ na historię światowej polityki niż Ryszard Wagner przez Hitlera. Mają oni wiele cech wspólnych: Wagner chciał zostać politykiem, a Hitler chciał zostać artystą. To z powodu Wagnera w swych młodzieńczych latach Hitler usiłował napisać Wagnerowską operę, Wieland Kowal, operę, którą Wagner zaczął, lecz nigdy nie skończył.
W latach 1930’ obsesja Hitlera na punkcie Wagnera zainspirowała go do zainicjowania oficjalnego zakazu i zniszczenia całej zdegenerowanej sztuki (Entartete Kunst), która nie współgrała z Wagnerowską estetyką i kanonem, tak jak rozumiał je Hitler. Ponadto, dla żydowskich autorów i innych, którzy nie wspierali reżimu, zakaz wpłynął na całą awangardę i modernizm, a w muzyce (Entartete Musik) na cały jazz, głównie z powodu jego „prymitywnych” afrykańsko-amerykańskich korzeni.
W 1932 roku, podczas jednej ze swych „Wagnerowskich” medytacji na temat władzy, przyjemności, pracy i ekonomii, Hitler również naszkicował pierwszy zarys automobilu, który później będzie znany jako „samochód ludu”. W swym wysiłku na rzecz zmodernizowania Niemiec był zainspirowany przez producenta amerykańskich automobili Henry’ego Forda. Aby zredukować bezrobocie w Rzeszy i zbudować nowoczesną infrastrukturę, rozwinął publiczny program pracy przez skonstruowanie pierwszych na świecie super dróg – niemieckich Autobahn. Mając na celu wstrzymanie recesji i stymulację niemieckiego przemysłu, chciał stworzyć samochód, na który będzie mógł sobie pozwolić przeciętny Niemiec. Praca nad prototypem została przekazana Ferdynandowi Porsche w 1934 roku. Wkrótce potem, Porsche 60, zostało publicznie zaprezentowane pod oficjalną nazwą KdF’Wagen (Kraft durch Freude – Moc przez przyjemność). Następnie zyskało nazwę Volks’Wagen lub Käfer (Żuk). W tym stylu, nowy, nowoczesny niemiecki automobil zaczął się rozwijać a konstrukcja pierwszej linii Volkswagena została powierzona Niemieckiemu Ruchowi Robotniczemu (DAF). Po Drugiej Wojnie Światowej Żuk stał się właściwie najpopularniejszym samochodem dla ludzi na świecie. W latach 1960’ został obiektem kultu, ikoną popu, symbolem wolności i nowoczesności, a marka Volkswagen stała się bazą i modelem dla reszty przemysłu samochodowego.
Po wojnie, „zdegenerowana” muzyka jazzowa stała się kolejnym symbolem wolności i nowoczesności. Twórcy jazzowi i improwitatorzy tacy jak Charlie Parker, John Coltrane, Miles Davis, Thelonious Monk, Ornette Coleman, Cecil Taylor, Archie Shepp, Sun Ra, Albert Ayler, Pharoah Sanders i inni poszerzyli definicję wolności i interpretacji wyrażenia niespotykanych wymiarów. Jednym z najważniejszych jazzowych modernistów i innowatorów był Stan Kenton ze swymi wielkimi orkiestracjami (Progresywna orkiestra jazzowa, Innowacje w nowoczesnej orkiestrowej muzyce, Artyzm w orkiestrze rytmicznej, Orkiestra Mellophonium i Orkiestra kreatywnego świata). W 1964 roku nagrał i wydał album zatytułowany „Kenton/Wagner”, w którym poddał kuracji jazzowej 8 wspaniałych tematów wagnerowskich, włączając w to „Cwałowanie Walkirii”. Przez to wyzwolił Wagnera z jego własnego cienia oraz pokazał muzykom jazzowym możliwości nowych formalnych i bazujących na zadowoleniu interpretacji tego muzycznego giganta.
Podczas wielu okazji
LAIBACH ośmielał się odnosić do Wagnera w swym repertuarze, lecz odpowiedni moment nigdy naprawdę nie nastał. Lecz wtedy KD Goup, z okazji swej 15. rocznicy, zaproponowała wspólny projekt z Symfoniczną Orkiestrą RTV Słowenia. Wagner był natychmiast naszym pierwszym wyborem. Kiedy 2 lata temu usłyszeliśmy interpretację Kantona muzyki Wagnera, uświadomiliśmy sobie wpływ jaki Wagner miał na współczesny jazz. Mmniej więcej w tym samym czasie, w Lublanie słuchaliśmy koncertu orkiestry dyrygowanej przez Izidora Leitinfera (on rónież przybył na nasz koncert w Paryżu), i bardzo szybko wyłoniła się idea by osiągnąć pewną formę kolaboracji przy najbliższej okazji. Przez to, mamy teraz szkic projektu „VolksWagner”, jako 70-cio minutową dźwiękową suitę, zawierającą interpretację Wagnera „Uwertury Tannhauser”, „Siegfried Idyll” i „Cwałowania Walkirii”. Jako nasz punkt wyjścia wybraliśmy formę jazzową – która będzie również wyzwaniem dla orkiestry symfonicznej – ulepszopnej eksperymentalną elektroniką i industrialnym ambientem.
Z tym projektem spróbujemy udowodnić, że zrozumienie i interpretacja są ważnymi składnikami estetyki i bazujących na zadowoleniu definicji świata, oraz, że Hitler ogromnie się pomylił w swej obserwacji Wagnera (za wyjątkiem koncepcji żukowego automobilu, który ze swą Bitnicką duszą i humorystyczną formą, właściwie stał się jego największym dziełem sztuki i niebezpośrednio również jego największym ekonomicznym osiągnięciem).
Informacja z oficjalnej strony LAIBACH.
